અભિષેક દીપકે અને નેહા બોરાની અટકાયત, દિલ્હીથી પટણા સુધી તિરંગા કૂચ ઃ 150થી વધુ પ્રદર્શનકારીઓની ધરપકડ
નવી દિલ્હી, તા.16ઃ લોકશાહીમાં વિરોધ પ્રદર્શનનાં અધિકાર અને ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા અંગે ઉઠેલા સવાલો વચ્ચે આજે લહેરા દો તિરંગા અભિયાન નામે દેશનાં અનેક શહેરોમાં વિરોધ પ્રદર્શનો યોજાયાં હતાં. જંતર-મંતરને પ્રદર્શન સ્થળની યાદીમાંથી હટાવી દેવામાં આવ્યા બાદ ત્યાં જઈને સૌરવ દાસ અને આશુતોષ રાંકાએ તિરંગો ફરકાવતા થયેલી ધરપકડનાં વિરોધમાં આજે દિલ્હીના કનોટ પ્લેસ ખાતે તિરંગા કૂચ પહેલાં જ કોકરોચ જનતા પાર્ટી (સીજેપી)ના સ્થાપક અભિજીત દીપકે અને અૉલ ઇન્ડિયા સ્ટુડન્ટ્સ એસોસિએશન (આઈસા)નાં અધ્યક્ષ નેહા બોરાને પોલીસ દ્વારા અટકાયતમાં લેવામાં આવ્યાં હતાં. જેને પગલે દેશની રાજનીતિમાં પણ ભારે ગરમાટો આવી ગયો હતો.
વિપક્ષ દ્વારા કેન્દ્ર સરકાર સામે સવાલો દાગવામાં આવ્યા હતાં કે ભારત દેશમાં ભારતનો રાષ્ટ્રધ્વજ ફરકાવતા કોઈને કેવી રીતે અટકાવી શકાય?
દિલ્હીમાં આ અભિયાન દરમિયાન આશરે 150 પ્રદર્શનકારીઓની અટકાયત કરવામાં આવી હતી. જોકે, આ આંકડાની દિલ્હી પોલીસ તરફથી અંતિમ સત્તાવાર પુષ્ટિ ઉપલબ્ધ નથી. અનેક સ્થાને પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે ઘર્ષણ પણ થયા હતાં. પોલીસે દેખાવકારોને આગળ વધતા રોકવા માટે બળપ્રયોગ કર્યો હોવાનાં અહેવાલો પણ આવ્Îા હતાં.
કનોટ પ્લેસના સેન્ટ્રલ પાર્કમાં સાંજે પાંચ વાગ્યે તિરંગા માર્ચ યોજાવાની હતી પણ વહીવટી તંત્ર દ્વારા સ્થળ બંધ રાખવાના નિર્ણય અને પોલીસનાં પ્રતિબંધોને કારણે કાર્યક્રમ પહેલાં જ તણાવની સ્થિતિ ઊભી થઈ હતી. તેમ છતાં, રાષ્ટ્રધ્વજ હાથમાં લઈને મોટી સંખ્યામાં લોકો કનોટ પ્લેસ વિસ્તારમાં એકત્ર થયા હતા. આંદોલનકારીઓની મુખ્ય માગણીઓમાં મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારનું રાજીનામું, મતદાર યાદીની વિશેષ સઘન સુધારણા પ્રક્રિયામાં કથિત અનિયમિતતાઓની તપાસ અને અગાઉ અટકાયતમાં લેવાયેલા સીજેપીના નેતાઓની મુક્તિનો સમાવેશ થાય છે.
દિલ્હીમાં પ્રસ્તાવિત તિરંગા માર્ચ પહેલાં પોલીસે અભિજીત દીપકેને તેમના રોકાણસ્થળેથી અટકાયતમાં લીધા હતા. તેઓ કનોટ પ્લેસ ખાતે યોજાનારા કાર્યક્રમમાં ભાગ લેવા જઈ રહ્યા હતા. અહેવાલો અનુસાર, તેમને જાફરપુર કલાં પોલીસ સ્ટેશન લઈ જવામાં આવ્યા હતા. પોલીસે માર્ચ પહેલાં દીપકેને નોટિસ આપીને કનોટ પ્લેસમાં પરવાનગી વિના રેલી ન યોજવાની સૂચના આપી હતી. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, મોટી સંખ્યામાં લોકો એકત્ર થવાથી ટ્રાફિક, વેપારી પ્રવૃત્તિઓ અને જાહેર વ્યવસ્થાને અસર થવાની શક્યતા હતી.
બીજી તરફ, આઈસાનાં અધ્યક્ષ નેહા બોરાને મંડી હાઉસ વિસ્તારમાં અટકાયતમાં લેવામાં આવ્યાં હતાં. તેઓ અન્ય કાર્યકરો સાથે કનોટ પ્લેસ તરફ આગળ વધી રહ્યાં હતાં. તેમના સંગઠને આરોપ લગાવ્યો હતો કે અટકાયત બાદ તેમને અજ્ઞાત સ્થળે લઈ જવામાં આવ્યાં હતાં.
શુક્રવારની કાર્યવાહી દરમિયાન દિલ્હીમાં આશરે 150 પ્રદર્શનકારીઓની અટકાયત કરવામાં આવી હોવાના અહેવાલો સામે આવ્યા હતા. સીજેપીના સમર્થકો ઉપરાંત વિવિધ વિદ્યાર્થી સંગઠનોના કાર્યકરોને પણ પોલીસે રોક્યા હતા. સંસદ માર્ગ પોલીસ સ્ટેશનની બહાર વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન કેટલાક કાર્યકરોને પણ અટકાયતમાં લેવામાં આવ્યા હોવાના અહેવાલો છે. જોકે, અટકાયતમાં લેવાયેલા તમામ લોકોની અંતિમ સંખ્યા, તેમની સંપૂર્ણ ઓળખ અને કેટલા લોકોને બાદમાં મુક્ત કરવામાં આવ્યા તેની સ્પષ્ટ માહિતી ઉપલબ્ધ નથી.
સીજેપી દ્વારા શુક્રવારે સાંજે પાંચ વાગ્યે કનોટ પ્લેસના સેન્ટ્રલ પાર્કમાં તિરંગા માર્ચ યોજવાની જાહેરાત બાદ દિલ્હી મ્યુનિસિપલ કાઉન્સિલે 16 અને 17 અૉક્ટોબરે સેન્ટ્રલ પાર્ક બંધ રાખવાનો નિર્ણય લીધો હતો. પોલીસે ભારતીય નાગરિક સુરક્ષા સંહિતાની કલમ 163 હેઠળ લાગુ પ્રતિબંધોનો ઉલ્લેખ કરીને પ્રસ્તાવિત માર્ચને મંજૂરી આપી નહોતી.
નવી દિલ્હી અને આસપાસના વિસ્તારોમાં 25,000થી વધુ પોલીસ તથા અર્ધલશ્કરી દળોના જવાનો તૈનાત કરવામાં આવ્યા હતા. કનોટ પ્લેસ અને રાજીવ ચોક મેટ્રો સ્ટેશનની આસપાસ બેરિકાડિંગ કરવામાં આવ્યું હતું, વધારાના સીસીટીવી કૅમેરા લગાવવામાં આવ્યા હતા અને અટકાયત કરાયેલા લોકોને લઈ જવા માટે બસોની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. કનોટ પ્લેસમાં પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે તણાવ સર્જાયો હતો. દીપકેને લઈ જતી પોલીસની ગાડીને સમર્થકોએ રોકવાનો પ્રયાસ કર્યો હોવાના અહેવાલો છે. મંડી હાઉસ અને બારાખંભા રોડ આસપાસ પણ કાર્યકરોને આગળ વધતાં રોકવા દરમિયાન ધક્કામુક્કી થઈ હોવાની માહિતી સામે આવી હતી.
પટનામાં પણ પોલીસ બેરિકાડિંગ સામે આગળ વધવાનો પ્રયાસ કરતા પ્રદર્શનકારીઓ અને પોલીસ વચ્ચે ધક્કામુક્કીની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી. આ પ્રદર્શનો દરમિયાન ઘાયલ થયેલા લોકોની પ્રમાણિત સંખ્યા પણ સ્પષ્ટ નથી. મુંબઈમાં સીજેપીના સમર્થકોએ આઝાદ મેદાન ખાતે વિરોધ પ્રદર્શન યોજ્યું હતું. મુંબઈ પોલીસે નિર્ધારિત સમય અને શરતો હેઠળ પ્રદર્શનની મંજૂરી આપી હતી. વધુમાં વધુ 5,000 લોકોને સામેલ થવાની મંજૂરીનો ઉલ્લેખ છે. જોકે, આ મંજૂર ક્ષમતા હતી, વાસ્તવમાં કેટલા લોકો હાજર રહ્યા તેનો પ્રમાણિત આંકડો નથી. બેંગલુરુમાં પણ તિરંગા માર્ચ યોજાઈ હતી. ટાઉન હોલથી શરૂ થઈને બનપ્પા પાર્ક નજીક આવેલા ક્વિટ ઇન્ડિયા મેમોરિયલ સુધી દેખાવકારોનો સમૂહ પહોંચ્યો હતો. પટણામાં વિદ્યાર્થી સંગઠનોએ વિરોધ પ્રદર્શન કર્યું હતું. પ્રદર્શનકારીઓએ પોલીસ બેરિકાડિંગ સામે આગળ વધવાનો પ્રયાસ કરતાં ધક્કામુક્કીની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી. પટનામાં કેટલા લોકોની અટકાયત કરવામાં આવી, કેટલા લોકો ઘાયલ થયા કે લાઠીચાર્જ થયો હતો કે નહીં તે અંગેની ચોક્કસ અને પ્રમાણિત માહિતી ઉપલબ્ધ નથી.
